Αρχική > παιδαγωγικά > Οικονομική κρίση και παιδεία: Παιδεία για ανάπτυξη της κοινωνίας ή «τρενάρισμα» για την αγορά εργασίας;

Οικονομική κρίση και παιδεία: Παιδεία για ανάπτυξη της κοινωνίας ή «τρενάρισμα» για την αγορά εργασίας;

24/02/2010

Στην τελευταία συνάντηση ηγετών στο Νταβός, οι ηγέτες διαφόρων χωρών προσπάθησαν να βρουν τη λύση της πολυπαραγοντικής εξίσωσης της οικονομικής κρίσης και της ανεργίας. Και η εκπαίδευση και η έρευνα πρόβαλε ως μια από τις λύσεις.

Ένα απόσπασμα από την ομιλία του Ισραηλινού Προέδρου κ. Πέρεζ, για την ανάγκη επενδύσεων στην παιδεία και την έρευνα έχει ενδιαφέρον: «Νομίζω ότι οι οικονομίες κοιτάζουν προς τη λανθασμένη κατεύθυνση. Δε θα πρέπει να κοιτάζουν προς την οικονομική πλευρά της ανάπτυξης αλλά στην επιστημονική έκρηξη που θα πρέπει να γίνει. Δεν είναι τα πουγκιά μας που θα πλουτίσουν τα μυαλά μας αλλά είναι τα μυαλά μας που θα γεμίσουν τα πουγκιά μας.»

Και η ΕΕ σε διάφορες αποφάσεις της σε επίπεδο Υπουργών, ανάγει την εκπαίδευση και έρευνα ως σημαντικούς πυλώνες της ανάπτυξης και από την αρχή της οικονομικής κρίσης ζητούσε να μην επιβληθούν περικοπές στον τομέα της παιδείας και να αντιμετωπιστεί η ανεργία με επενδύσεις στην εκπαίδευση. Ωστόσο ούτε το ένα έγινε ούτε και το άλλο. Το χειρότερο είναι οι αντιφατικές εκκλήσεις της και η απαίτηση της για «περικοπές» από τους Υπ.Οικονομικών- οι οποίοι και έτσι πράττουν! Αλλά και το θέμα των επενδύσεων στην παιδεία οι γραφειοκράτες, σε επίπεδο ΕΕ, το αντιμετωπίζουν κυρίως ως σχέση «εργασίας-δεξιότητας», όχι μόρφωσης και παιδείας. Δηλαδή φταίει η έλλειψη δεξιοτήτων για την ανεργία κα όχι οι άλλες πολιτικές -οικονομικές και κοινωνικές-που έχει επιβάλει η ΕΕ και τα πολλά «χρυσά αγόρια».

Αυτό αποδεικνύει και η έκθεση ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων [που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρ.Επιτροπή] και δημοσιοποιήθηκε πρόσφατα [«Νέες δεξιότητες για νέες θέσεις εργασίας : άμεση ανάληψη δράσης», Βρυξέλλες, 4 Φεβρουαρίου, 2010]. Η έκθεση «παρουσιάζει» ως λύση του προβλήματος της ανεργίας την αντιστοιχία δεξιοτήτων με αγορά εργασίας, χαϊδεύοντας έτσι τα αυτιά όλων των εργοδοτών. Ανάμεσα σε άλλα ζητά η εν λόγω έκθεση:

*’Αμεση ανάληψη δράσης για να επιλυθεί το πρόβλημα των ελλείψεων δεξιοτήτων στην Ευρώπη και για να δοθούν στους Ευρωπαίους καλύτερες δυνατότητες ώστε να επιτύχουν στην αγορά εργασίας.
*Να δοθούν τα σωστά κίνητρα ώστε οι πολίτες να αναβαθμίσουν τις δεξιότητές τους, η εκπαίδευση, η κατάρτιση και η εργασία να συνδεθούν καλύτερα μεταξύ τους, να επιτευχθεί ο σωστός συνδυασμός δεξιοτήτων και να προβλέπονται καλύτερα οι δεξιότητες που χρειάζονται για το μέλλον.
*Βελτίωση των δεξιοτήτων των πολιτών ως συμβολή βραχυπρόθεσμη στην έξοδο από την κρίση και μελλοντικά στην προετοιμασία για βιώσιμη οικονομική επιτυχία.
Οι εμπειρογνώμονες παραδέχονται ότι πολλοί Ευρωπαίοι δεν είναι επαρκώς ειδικευμένοι-παρά τα πολλά προγράμματα της ΕΕ και τους φιλόδοξους στόχους περί ανταγωνιστικότητας.
*Σχεδόν το ένα τρίτο του ευρωπαϊκού πληθυσμού ηλικίας από 24 έως 64 ετών δεν έχει καθόλου τυπικά προσόντα ή έχει χαμηλό επίπεδο προσόντων και μόνο το ένα τέταρτο έχει υψηλό επίπεδο προσόντων.

Στην έκθεση αποκαλύπτεται μια κυρίαρχη τάση των γραφειοκρατών της Ευρ.Επιτροπής για το ρόλο της εκπαίδευσης και για το για το πώς την αντιλαμβάνονται: Εκπαίδευση για την αγορά εργασίας όχι εκπαίδευση-παιδεία για μόρφωση, η οποία μπορεί να δίνει εφόδια ζωής στους πολίτες και όχι απλώς για να μη ζημιώσουν οι εργοδότες σε αυτή την οικονομική κρίση.

Δηλώνουν οι εμπειρογνώμονες ότι:

*Τα άτομα με δεξιότητες δεν έχουν πάντα τις δεξιότητες που αναζητούν οι εργοδότες και έτσι δημιουργούνται αναντιστοιχίες στην αγορά εργασίας. Απαιτείται καλύτερος συνδυασμός εγκάρσιων και ειδικών δεξιοτήτων.
*Το πρόβλημα καθίσταται πιο επιτακτικό λόγω της αύξησης της ανεργίας και των δημογραφικών αλλαγών.
Συμπέρασμα από τις θέσεις αυτές;
1. Η ανεργία οφείλεται στην έλλειψη αντιστοιχίας προσόντων εργαζομένων με τις ανάγκες των εργοδοτών
2. Για την κρίση και την ανεργία φταίνε οι εργαζόμενοι που δεν έχουν αποκτήσει τα προσόντα που θέλουν οι εργοδότες
3. Οι εργοδότες είναι δικαιολογημένοι να απολύουν «επειδή οι εργαζόμενοι τους-εργοδοτούμενοί τους» δεν έχουν τα προσόντα που θα ήθελαν.
4. Ανά πάσα στιγμή οι εργοδότες μπορούν να επικαλούνται «αναντιστοιχία» ανάμεσα στις «ανάγκες τους» και στα «προσόντα των εργαζομένων» και να τους απολύουν.
5. Όσοι έχουν απολυθεί δεν είχαν προσόντα!

Όλα αυτά μόνο προβληματισμό προκαλούν στο σκεπτόμενο πολίτη του κάθε κράτους μέλους -που πλήττεται από τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης επιβεβαιώνοντας την απόμακρη σχέση Ευρ.Επιτροπής και πολιτών.

Προσωπικά αναμένω και ελπίζω η νέα Επίτροπος στον τομέα αυτό, κ. Ανδρούλα Βασιλείου, να μην συμβιβαστεί με τις γραφειοκρατικές προσεγγίσεις του μηχανισμού του τομέα του οποίου προΐσταται και να αναλάβει ουσιαστική δράση και πρωτοβουλίες για να δοθεί σημασία στον Ευρωπαίο πολίτη και στην ουσιαστική μόρφωση του και όχι στο «τραινάρισμα» του για να γίνει πιόνι στις ανάγκες των εργοδοτών. Η αντιγραφή προηγούμενης κουλτούρας δεν θα δώσει τίποτε επιπρόσθετο. Ως εκ τούτου χρειάζονται πρωτοβουλίες και ριζοσπαστικές προσεγγίσεις για τους στόχους και προτεραιότητες αλλά και για το ρόλο των κρατών μελών σε ζητήματα παιδείας και ευρωπαϊκής συνεργασίας.

Εξάλλου η μακροπρόθεσμα στοχευμένη ανάπτυξη μόνο με τη μόρφωση μπορεί να επιτευχθεί. Η μόρφωση θα φέρει ανάπτυξη και κέρδος στην κοινωνία-αν ενδιαφέρει η κοινωνία στο σύνολο της και όχι μόνο οι εργοδότες και οι δεξιότητες που χρειάζονται στην παρούσα φάση.

Γράφει η Δρ. Χριστίνα Βαλανίδου PhD- Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πανεπιστημίου Πατρών

Advertisements
Κατηγορίες:παιδαγωγικά Ετικέτες: ,
Αρέσει σε %d bloggers: